ഇറാനിൽ രൂക്ഷമായ വിലക്കയറ്റത്തിനും സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിക്കെതിരെയും നടക്കുന്ന ജനകീയ പ്രതിഷേധത്തിനിടെ 21 വയസ്സുകാരൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു. അമീർ ഹൊസാം ഖൊദയാരി ഫർദ് എന്ന യുവാവാണ് പടിഞ്ഞാറൻ ഇറാനിലെ കുഹ്ദാഷ്തിൽ നടന്ന ഏറ്റുമുട്ടലിൽ മരിച്ചതെന്ന് സർക്കാർ മാധ്യമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. രാജ്യത്ത് പണപ്പെരുപ്പം 42 ശതമാനമായി ഉയർന്നതോടെ കഴിഞ്ഞ ഏതാനും ദിവസങ്ങളായി വ്യാപാരികളും വിദ്യാർത്ഥികളും തെരുവിലിറങ്ങി പ്രതിഷേധിക്കുകയാണ്. മൂന്ന് വർഷത്തിന് ശേഷം ഇറാൻ നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ ആഭ്യന്തര പ്രക്ഷോഭമാണിത്.
രാജ്യത്തെ കറൻസിയായ റിയാലിന്റെ മൂല്യം ഡോളറിനെതിരെ പകുതിയോളം ഇടിഞ്ഞതാണ് നിലവിലെ പ്രതിസന്ധിക്ക് കാരണം. അമേരിക്കയുടെയും പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുടെയും ഉപരോധവും ഇസ്രായേലുമായുള്ള സൈനിക സംഘർഷങ്ങളും ഇറാന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ തകർത്തിരിക്കുകയാണ്. അവശ്യസാധനങ്ങളുടെ വില കുതിച്ചുയരുന്നതിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് വിപണികൾ അടച്ചുപൂട്ടുകയും സർവകലാശാലകളിൽ വിദ്യാർത്ഥികൾ സമരം ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പ്രതിഷേധം അടിച്ചമർത്താൻ അർദ്ധസൈനിക വിഭാഗമായ ‘ബാസിജ്’ സേനയെ സർക്കാർ വിന്യസിച്ചിരിക്കുകയാണ്.
പ്രതിഷേധം ശക്തമായതോടെ നിലപാടിൽ അല്പം അയവ് വരുത്താൻ സർക്കാർ തയ്യാറായിട്ടുണ്ട്. പ്രതിഷേധക്കാരുടെ “നിയമപരമായ ആവശ്യങ്ങൾ” കേൾക്കാൻ ആഭ്യന്തര മന്ത്രിക്കു പ്രസിഡന്റ് മസൂദ് പെസെഷ്കിയാൻ നിർദ്ദേശം നൽകി. വ്യാപാരികളുമായും യൂണിയനുകളുമായും നേരിട്ട് ചർച്ച നടത്തുമെന്നും സർക്കാർ അറിയിച്ചു. എങ്കിലും പലയിടങ്ങളിലും പോലീസും പ്രതിഷേധക്കാരും തമ്മിൽ ഏറ്റുമുട്ടൽ തുടരുന്നതായും നിരവധി പേർ അറസ്റ്റിലായതായും മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. 2026-ന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഇറാന് ഈ സാമ്പത്തിക പ്രക്ഷോഭം വലിയൊരു വെല്ലുവിളിയായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്.
