ഇന്ത്യയും റഷ്യയും തമ്മിലുള്ള സൈനിക സഹകരണം ശക്തമാക്കുന്ന സുപ്രധാനമായ ലോജിസ്റ്റിക്സ് കരാർ (RELOS – Reciprocal Exchange of Logistics Support) പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു. ഇരുരാജ്യങ്ങൾക്കും പരസ്പരം സൈനിക താവളങ്ങളും തുറമുഖങ്ങളും വിമാനത്താവളങ്ങളും ഉപയോഗിക്കാൻ അനുമതി നൽകുന്നതാണ് ഈ ചരിത്ര കരാർ. 2026 ജനുവരി 12 മുതൽ കരാർ നിലവിൽ വന്നുവെങ്കിലും ഇതിന്റെ വിശദാംശങ്ങൾ റഷ്യൻ സർക്കാർ ഔദ്യോഗികമായി പുറത്തുവിട്ടത് കഴിഞ്ഞ ദിവസമാണ്.
കരാർ പ്രകാരം ഇന്ത്യക്കും റഷ്യക്കും ഒരേസമയം 3,000 സൈനികരെയും, അഞ്ച് യുദ്ധക്കപ്പലുകളെയും, 10 സൈനിക വിമാനങ്ങളെയും പരസ്പരം രാജ്യങ്ങളിൽ വിന്യസിക്കാൻ സാധിക്കും. സംയുക്ത സൈനികാഭ്യാസങ്ങൾ, പരിശീലനങ്ങൾ, മാനുഷിക സഹായ ദൗത്യങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കിടെ ഇന്ധനം നിറയ്ക്കാനും അറ്റകുറ്റപ്പണികൾക്കും ലോജിസ്റ്റിക്സ് പിന്തുണ ഉറപ്പാക്കാനും ഈ കരാർ വഴിയൊരുക്കുന്നു. പ്രാഥമികമായി അഞ്ച് വർഷത്തേക്കാണ് കരാറെങ്കിലും ഇരുരാജ്യങ്ങളുടെയും സമ്മതത്തോടെ ഇത് നീട്ടാവുന്നതാണ്.
ആർട്ടിക് മേഖലയിലെ റഷ്യൻ നാവിക-വ്യോമ താവളങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കാൻ ഇന്ത്യക്ക് സാധിക്കുമെന്നത് ഈ കരാറിലെ പ്രധാന നേട്ടമാണ്. പകരമായി ഇന്ത്യൻ സമുദ്ര മേഖലയിലെ താവളങ്ങൾ റഷ്യക്കും ലഭ്യമാകും. യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധത്തിന്റെയും പശ്ചിമേഷ്യൻ സംഘർഷങ്ങളുടെയും പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ഇന്ത്യയുടെ തന്ത്രപരമായ സ്വയംഭരണാധികാരം (Strategic Autonomy) ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുന്ന ഒന്നായാണ് ഈ പ്രതിരോധ നീക്കം വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
