ടെഹ്റാൻ: ലോകത്തെ ഏറ്റവും തന്ത്രപ്രധാനമായ കപ്പൽപ്പാതകളിലൊന്നായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ ഭാവി സംബന്ധിച്ച് ഇറാനും ഒമാനും സംയുക്ത പ്രസ്താവന ഉടൻ പുറപ്പെടുവിക്കുമെന്ന് ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി വ്യക്തമാക്കി. അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ നിലവിൽ പുരോഗമിക്കുന്ന സമാധാന ചർച്ചകളുടെയും വരാനിരിക്കുന്ന കരാറിന്റെയും പ്രധാന ഭാഗമായാണ് ഈ ജലപാത വീണ്ടും തുറക്കാനുള്ള നീക്കം നടക്കുന്നത്.
കഴിഞ്ഞ ഫെബ്രുവരിയിൽ അമേരിക്കയും ഇസ്രായേലും ഇറാനെതിരെ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചതുമുതൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഇറാൻ അടച്ചിട്ടിരിക്കുകയാണ്. സൗദി അറേബ്യ, കുവൈറ്റ് തുടങ്ങിയ എണ്ണസമ്പന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നും ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് ക്രൂഡ് ഓയിൽ കയറ്റി അയക്കുന്ന പ്രധാന ഗതാഗത പാതയാണിത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ കടലിടുക്ക് അടച്ചുപൂട്ടിയത് ആഗോള എണ്ണ വിപണിയെയും വലിയ രീതിയിൽ ബാധിച്ചിരുന്നു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ ഇറാനും ഒമാനും തങ്ങളുടെ പ്രത്യേക സാമ്പത്തിക മേഖലകൾ പങ്കിടുന്നുണ്ട്.
ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ നിർവ്വചനപ്രകാരം, ഒരു രാജ്യത്തിന് തങ്ങളുടെ പ്രത്യേക സാമ്പത്തിക മേഖലയിലെ പ്രകൃതിവിഭവങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനും ഉപയോഗപ്പെടുത്താനും സംരക്ഷിക്കാനും നിയന്ത്രിക്കാനുമുള്ള പരമാധികാര അവകാശമുണ്ട്. എങ്കിലും, ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സമുദ്രനിയമ കൺവെൻഷൻ അനുസരിച്ച്, തീരദേശ രാജ്യങ്ങൾക്കോ അല്ലാതെയോ ഉള്ള എല്ലാ രാജ്യങ്ങളിലെയും കപ്പലുകൾക്ക് മറ്റ് രാജ്യങ്ങളുടെ പ്രാദേശിക സമുദ്രത്തിലൂടെ സുരക്ഷിതമായി കടന്നുപോകാനുള്ള അവകാശമുണ്ട്. പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളിലൊഴികെ, വിദേശ കപ്പലുകളുടെ ഇത്തരം സുരക്ഷിതമായ യാത്രകളെ തീരദേശ രാജ്യങ്ങൾ തടസ്സപ്പെടുത്താൻ പാടില്ലെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്ര നിയമം അനുശാസിക്കുന്നത്. സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത രീതിയിലുള്ള യാത്രകൾ തടയാൻ മാത്രമേ തീരദേശ രാജ്യങ്ങൾക്ക് അവകാശമുള്ളൂ എന്നും യു.എൻ നിയമങ്ങളിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്. അന്തിമ കരാർ യാഥാർത്ഥ്യമാകുന്നതോടെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര ചരക്കുനീക്കം പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെടുമെന്നാണ് ലോകരാജ്യങ്ങൾ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.
